Doopsgezinde Gemeente Almere
Jeugd
Vastentijd
Veertigdagentijd, een periode voor bezinning...
Op woensdag 17 februari 2010 begon met Aswoensdag de periode voor Pasen.
De laatste jaren is er toenemende belangstelling voor deze veertigdagentijd,
als een periode voor bezinning en (geloofs)verdieping.
Ook in en rond de Doopsgezinde Gemeente in Almere heeft een aantal mensen geprobeerd deze periode bewuster te beleven als een verdieping voor hun (geloofs-)leven. Hulpmiddel daarbij was een dagelijkse weblog. De teksten vindt u hieronder.
Wat vindt u op deze pagina?
Op deze pagina vindt u een leesrooster, suggesties bij het lezen en een dagelijkse weblog.
Klik op de blauwe teksten om naar het gewenste onderdeel te springen:
Weblog
Leesrooster
Suggesties bij het lezen
Weblog
Zondag 4 april - Pasen - Lucas 24:5 waarom zoekt u de levende onder de doden?De opstanding staat haaks op de menselijke ervaring dat ons leven is afgelopen met de dood. Mensen die zeggen dat ze er niets mee kunnen, uiten zich herkenbaar. Volgens het Evangelie vonden de vrienden van Jezus het aanvankelijk maar ‘kletspraat’.
Het bericht dat de Heer leeft verschijnt niet als een krantenbericht. Het is een poging om het onzegbare te zeggen, er zijn ervaringen die ons verstand te boven gaan. Waar we geen vinger achter kunnen krijgen. Dat kenmerk deelt de ervaring van Pasen met de ervaring van bijvoorbeeld liefde.
Ook over de ervaring van de opstanding kun je als buitenstaander niet vertellen. Lucas is dan ook geen journalist, maar als een verteller neemt hij ons bij de hand: kom eens kijken. Hij laat zijn verhaal aanvankelijk meer open dan Johannes dat in zijn evangelie doet. Er is geen verschijning bij het graf en eigenlijk verhaalt hij maar over één verschijningsverhaal en doet dat met een grote subtiliteit. In een levende herkennen de vrienden Jezus...
In welke levenden herkennen wij Jezus?
Met dank aan: bijbelse dagkalender 2010, Boekencentrum 2009.
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 3 april Lucas 23:50-56
Hosea 6:2 in zijn nabijheid zullen we leven
In zijn nabijheid balde de dood zich samen.
Haat was hier, geldingsdrang, verzet,
onwil om vreemden te ontvangen.
Het rook naar bloed en angst.
Leven is hier niets waard.
Of toch? Bloeit hier het leven op als takken majoraan,
zoekt God juist naar de mensen op deze plaats?
God als wij dood verwachten, leef dan met ons mee.
in Christus naam. Amen.
naar De eerste dag. blz 3
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 2 april: Lucas 23:12 op die dag werden Pilatus en Herodes vrienden...
Mensen vinden elkaar in verzet tegen Jezus. Jezus moet dood, Hij doet teveel beroep op het geweten. Hij maakt er aanspraak op Zoon van de Mensen te zijn (vs 69) en daarmee doelt hij op Daniël 7: 13,14. De man van de rechterhand van God, representant van Gods heerschappij. Dat is te pijnlijk en te ondermijnend voor de hogepriester en zijn raad. Het ondermijnt hun gezag, zoals Jezus dat al enige tijd publiekelijk heeft gedaan.
Ze willen hem dood hebben, maar Pilatus is er niet zeker van dat het wel rechtsgrond heeft. Staatsondermijnend zou hij zijn, maar dat gelooft hij niet zo. Maar vrijlaten, hij voelt wel aan dat de Hoge Raad daar te woedend voor is. Zodra Pilatus ontdekt dat Jezus uit Galilea komt, meent hij opgelucht adem te kunnen halen. Naar Herodes ermee, want die gaat over de onderdanen te Galilea.
Herodes is aangenaam verrast om twee redenen. Hij ontmoet hier de man over wie hij veel gehoord heeft. Een wonderdoener schijnt hij te zijn. Dat wekt zijn nieuwsgierigheid. Maar hij wordt teleurgesteld. Jezus wil en kan vanuit de positie waarin hij zich bevindt weinig doen om deze man voor Gods aangezicht te stellen, op een manier dat hij hem zou (willen) verstáán. Hij zwijgt en geeft daarmee aan Herodes niet als zijn rechter te erkennen. Dat wekt natuurlijk boosheid.
Maar Herodes is bovendien verrast vanwege het feit dat Pilatus zomaar het gezag van Herodes erkent door hem Jezus te sturen ter berechting... De verhoudingen waren tot dan toe weinig vriendschappelijk geweest... Jezus is in zijn ogen een ongevaarlijke clown, maar vrij laten? Door Jezus terug te sturen naar Pilatus, betoont hij als politicus Pilatus een tegenbeleefdheid.
Wat zeggen de volgende elementen uit dit verhaal je?
1 Jezus als Zoon des Mensen,
2 de representant van God op aarde,
3....wordt slachtoffer van de maatschappelijke verhoudingen...
Wat zegt dit jou, element voor element? Het zijn klassieke elementen, maar wat zeggen ze je vandaag?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 1 april: Lucas 22:57 ‘ik ken hem niet eens!’
Zondebesef, schuldgevoelens: de kerk heeft de mensen er al te lang mee geplaagd en mee onderdrukt op een desastreuze manier. En inderdaad zijn we over het gemiddelde genomen ‘best welwillend met God op weg’. Het woord zonde, wat zegt dat nu? ‘Jezus gestorven voor onze zonden’. Moderne mensen zijn zich van geen kwaad bewust. ‘Ik doe wel eens wat verkeerd, maar omdat nu zonde te noemen...’
Maar wie wil groeien in relatie met God en bewuster en bewuster wil leven, zal waarschijnlijk stukken in zich zelf tegen komen die net even minder heilig zijn. Stukken die zeggen: ‘Jezus?! ja die ken ik wel, maar nu even niet!!’. In kwesties van geld en verzekeringen, in partnerkeuze of omgang in relaties... er zal altijd ergens iets zijn waarin je verder af staat van God, van Jezus. Misschien past het beter om dan te spreken van angst en schaamte, inplaats van van schuld. Het zijn in ieder geval de stukken ‘waar (nog) gaten/haperingen zitten in de band met God’.
Gebrek aan vertrouwen, angst of gekwetstheid maken in het leven je hart voor stukjes ‘hard’. En dat zal ergens je houding, je spreken, doen en laten te zien zijn als je goed kijkt vanuit je relatie met God. Ongezegd lijkt daaruit te klinken ‘Jezus?? Nooit van gehoord!’.
Iedere keer als we het verhaal van Petrus lezen kunnen we ons aan hem spiegelen, zodat het paasverhaal niet een lang relaas wordt, een ‘Passion’ die mooi groots, maar afstandelijk aan ons voorbij gaat...
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 31 maart: Lucas 22:36...een zwaard aanschaffen....
Wat?! Een zwaard aanschaffen? Wat een gekke uitspraak van Jezus! Dat past toch helemaal niet? Wat is er gebeurd met de Jezus van de pacifisten?
Het was een hobby-jager die me met plezier op dit vers wees, een jaar of wat geleden. En inderdaad: wat deed Petrus met een zwaard (Lc 22:51, Joh 18:10!)?
Jezus lijkt zijn leerlingen te willen aangeven dat een andere tijd is aangebroken. Een grimmige tijd. Geen tijd om argeloos als een duif van stad tot stad te trekken, zonder iets op zak, vertrouwend op de voorzienigheid van de Heer. De laatste dagen van Jezus zijn dagen van angst en terreur.
Volgens het ‘Partijprogramma van Gods Koninkrijk’ behoren mensen ‘linkerwang en rechterwang toe te keren’. Maar als de tijd heel grimmig is lijkt het erop dat de leerlingen een zwaard mogen hebben, uit zelfverdediging. Tenminste, volgens de versie van Lucas. Dit evangelie werd geschreven toen het gehoor van Lucas vervolgd werd door de Romeinse macht en de tijd voor Christenen bijzonder zwaar en droevig werd. Misschien heeft dat zijn weergave gekleurd. Maar het gaat te ver om dit op te vatten als een legitimatie voor oorlogsvoering: Jezus wijst de verdediging met het zwaard af, als het zichzelf betreft (22:51). Sterker nog, Hij geneest daar het oor van zijn vijand.
En wie het Grieks erop na leest, hoort de droeve ironie in zijn stem in vers 38. Hij was geen voorstander van zwaarddragen, maar kon zich misschien voorstellen dat zijn - geestelijk nog onvolgroeide - leerlingen (zie vers 24) zonder zwaard zouden bezwijken van angst zodra hij niet meer bij hen zou zijn. Het is een waarschuwing voor de toenemende grimmigheid, beslist geen aansporing tot ‘heilige oorlog’, waartoe dit vers vaak als legitimatie is misbruikt.
Suggestie ter verwerking: Schrijf je eigen reactie op deze verzen. Stuur het op naar ondergetekende...
Ik ben benieuwd!
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Dinsdag 30 maart: Lucas 23:3 toen nam Satan bezit van Judas Iskariot, een van de twaalf...
We zijn in de ‘Stille Week’ aangekomen.
We plonzen in het lijdensverhaal van Jezus, door de ogen van de evangelist Lucas. Jezus is hier als een oudtestamentische profeet. Als een Samuël bijvoorbeeld. Hij kan vooruit zien, details voorspellen, zo lijkt het. In hoeverre kan hij echt vooruit zien? Ziet hij alles al, het eind, misschien zelfs al het Nieuwe Begin? Maar de sfeer is onheilspellend. Er is verraad. Iemand in zijn vriendenkring wordt in bezit genomen door het demonische, het afbrekende. Een vriend zal hem verraden.
Er komt een liedje in mijn hoofd, van rap en soulzangeres Lauryn Hill
Beware for the false motive of others
be careful of those who pretend to be brothers
and you never suppose it’s those who are closest to you, to you
they say all the right things to gain their position
they use your kindness as their ammunition
to shoot you down in the name of ambition, they do
forgive them father for they know not what they do.
Miseducation of Lauryn Hill
Wat zegt het thema verraad je? Ben je zelf wel eens in de greep geweest van iets boosaardigs? Heb je zelf wel eens meegemaakt dat je mikpunt werd van iets boosaardigs van een ander? Is er ten aanzien van dit thema iets wat je in gebed bij God zou willen brengen?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Maandag 29 maart: Exodus 12:46: ...de botten mag je niet breken...
Het laatste weblog over Exodus, hierna richten we ons op de laatste stukken uit het evangelie naar Lucas.*
Waarom hebben we al die tijd Exodus gelezen? Tijdens ontmoetingen binnen de gemeente en ook bij dit weblog is meerdere keren duidelijk geworden hoe de Evangelisten over Jezus hebben geschreven met Exodus in hun achterhoofd. Voor wie de gebeurtenissen en de verhalen over het lijden van Jezus een raadsel zijn, helpt het dus om je te verdiepen in Exodus (zoals het ook helpt je te verdiepen in de ander boeken in het Oude Testament). Vroeger zagen Christenen het Oude Testament als één grote voorspelling van de komst van Jezus. Sinds het Nieuwe Testament er is, zou het oude minder van belang zijn.
Niets is minder waar. Soms is het niet meer mogelijk te benaderen waar het voor de Evangelisten nu precies om draaide als je geen weet hebt van het Oude Testament. Wat bijvoorbeeld te denken van Johannes 19:31-36? Het verhaal doet denken aan een legende, maar waar refereert de schrijver naar? Hij verwijst naar het ongebroken paaslam van Exodus 12:46: de botten van het lam mag je niet breken (wat het is heilig, aan één stuk, ofwel: het is bestemd voor nieuw leven, dus laat het heel).
Jezus was voor de evangelist Johannes als het paaslam. En wat zegt hij daarmee? Een oud ritueel geeft zijn betekenis niet zo maar prijs en als het dan nog een Christelijke betekenis bijgevoegd krijgt, dan wordt het al snel bijzonder troebel. Alles wat je erover zegt is slechts ‘zo ongeveer’. Maar voor Johannes had Jezus een vergelijkbare verbindende werking tussen God en mensen. Net als bij het paaslam (zie weblog 26 maart mbt Ex 12:22) is er lef voor nodig om te zeggen: ‘Die Jezus, die aanstootgevend aan zijn eind kwam, daar hoor ik bij’. Voor Christenen is het paaslam een offer waarin God-in-het-lam zichzelf geeft en aanbiedt. Net als het paaslam de Hebreeërs weer bijeenbracht tot menswaardig volk dat God bevrijdde uit Egypte, zo is er ook rond het kruis van Jezus een groep mensen bij elkaar gebracht die zichzelf terug vonden met een nieuwe vrijheid en een nieuwe onderlinge verbinding...
Misschien kun je in antwoord op de blog van vandaag eens een antwoord/reactie voor jezelf opschrijven?
*: Exodus krijgt tijdens de diensten nog altijd aandacht, maar het weblog richt zich vanaf hier op het Lucasevangelie
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zondag 28 maart: Exodus 12:36 ...Zo beroofden ze de Egyptenaren.
Wat een merkwaardig vers. Al van te voren kondigt God aan Mozes aan dat het volk niet als groep slaven op de vlucht zal hoeven, maar dat er sprake zal zijn van een uittocht in alle waardigheid. De Egyptenaren zullen hen laten gaan en geschenken mee geven, want God zal ze goedgezind maken. Dit wordt al gezegd in 3:21 en 11:2-3. En zo gebeurt het hier: God maakt de Egyptenaren welgezind waardoor ze Goud en zilver mee geven.
Er klopt iets niet. Hoe kan het dat de Egyptenaren hen zó welgezind waren, dat ze zich lieten plúnderen? Het doet denken aan Zwarte Magie, waarin (een nogal duistere!) God de Egyptenaren slaat met verstandsverbijstering. Zoals God het hart van de Farao verhardt, zo makkelijk verzacht hij hier het hart van het Egyptische volk, ten koste van henzelf. De vertalingen helpen je niet veel verder dan dat....
Maar we hebben al gezien hoe het volk van Egypte meer en meer onder de indruk raakte van Mozes en van de God die hij vertegenwoordigde. Ze stegen in aanzien en meer en meer mensen drongen er bij de farao op aan het volk te laten gaan. Je zou kunnen zeggen dat de plagen de Egyptenaren al welgezind hadden gemaakt.
Waarom staat daar dan toch ‘ze plunderden de Egyptenaren’?? Punt is: Het Hebreeuws is hier ‘dubbelzijdig’. ‘Natsal’ kan in deze vorm behalve plunderen nog iets anders betekenen, namelijk: verzoenen, genoegdoen. Hoe merkwaardig het ook is dat geen van de gangbare Nederlandse bijbelvertalingen dit zo vertaalt (voor zover ik heb kunnen zien), het past te goed in de context om ‘niet te kloppen’. Israël krijgt genoegdoening voor alle jaren van slavenwerk en lijden, ellende aangedaan door de Egyptenaren. Hier vindt een wederzijds gebaar van verzoening plaats, van oprechte welwillendheid tussen Israëlieten en hun buren, die inzien dat ze hier niet met slaven maar met een respectabel volk te maken hebben.
Wat zegt het thema genoegdoening jou?
Met dank aan Bound for Freedom, Göran Larsson.
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 27 maart: Exodus 12:17 ...en verwijder meteen op de eerste dag alle zuurdesem uit jullie huizen Je kunt het aan de huis-aan-huis folders merken: men vindt het tijd voor De Grote Voorjaarsschoonmaak. Een bepaalde winkelketen bood retro huishoudelijke artikelen aan, met zichtbaar beroep op ons ‘schoonmaakplezier’. Het doet beroep op een verlangen naar tijden dat de tradities als de Huishoudelijke Schoonmaak het leven haar reinheid, regelmaat en daarmee ook haar rust boden. En ik moet zeggen: het wekt mijn verlangen naar de eenvoud van een opgeruimd huis. Het is immers een tijd waarin mensen hun best moeten doen tijd te vinden voor alles. Een huis is meer een uitvalsbasis en een thuis wordt het op de soms zeldzame momenten ‘tussen de bedrijven door’. - Tenminste zo is het bij mij...
Vers 15 is een Pesachtraditie geworden. Joden maken er een vrolijk ritueel van om het huis te ontdoen van alles wat ook maar enigszins gisten kan. Zou dit de grote, heilige voorloper zijn van onze voorjaarsschoonmaak?
Er is denk ik wel een groot verschil: het originele Pesachmaal werd genoten met reisgordel om (vers 11): altijd in de startblokken, klaar om bevrijd te worden. Het gaat niet om een heimwee naar een knus thuis. Als het het al gaat om heimwee, dan is het de heimwee naar de majestueuze nacht waarin God zijn volk bevrijdde. In de verwachting dat Hij dat steeds opnieuw kan doen, als het Zijn wil is. Het gaat niet om ‘cocooning’, het aanschaffen van massa’s eten en kunststof kuikentjes. Het gaat niet om rust, maar om onrust. Dingen niet ‘onder controle’ hebben, maar weet hebben van een God in wiens goede handen die controle wel is...
Voor kleine mensen is Hij bereikbaar,
Hij geeft hoop aan de rechtelozen,
hun bloed is kostbaar in zijn ogen
Hij koopt hen vrij uit het slavenhuis.
Hij zal opkomen voor misdeelden,
Hij zal de machten die ons dwingen
breken en binden, Hij zal leven,
onvergankelijk als de zon.
Huub Oosterhuis, Michel van der Plas,
Pius Drijvers, Han Renckens
We gaan richting de Stille Week. Hoe bereid jij je daar op voor? Wat zijn jou tradities daarbij? Waarom zijn die van belang? Wat vind jij belangrijk de komende week? Is dit een week van verhoogde concentratie, vergeleken met de andere weken van de vastentijd?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 26 maart: Exodus 12
Vers 5: Het mag het jong van een schaap zijn of het jong van een geit, als het maar een mannelijk dier van één jaar oud is zonder enig gebrek.
Vers 21: Laat ieder daarna een bos majoraantakken nemen, die in de schaal met bloed dopen en het bloed aan de bovendorpel en aan de beide deurposten strijken.
Vorig jaar was het jaarthema van de Doopsgezinde broederschap: met aandacht leven: heiliging als lifestyle. Dat bekte niet zo lekker. Want wat is dat, heiliging? Heiliging is ‘Apart zetten. Om te bestemmen voor Het Heilige’. Met die definitie lees je hoe in deze passage het offerlam wordt geheiligd: het bijzondere lam wordt nadrukkelijk apart gezet en met ceremonie geslacht. Om de Hebreeërs opnieuw tot een volk samen te brengen, om de nacht te bestemmen als de Nacht bij Uitstek, de nacht om te gedenken wat God heeft gedaan omwille van zijn mensen. Wat we niet uit het oog moeten verliezen: dieren waren heilig in Egypte, dierenoffers waren zeer aanstootgevend. Het was dus nogal een kwestie van lef om temidden van de Egyptenaren bloed aan de deuren te smeren. Zo kan ik jullie herkennen, zegt God. Wie bij mij hoort - en wie vasthoudt aan het bijgeloof van Egypte. Er vindt dus een scheiding plaats, tussen de Israëlieten (en de overtuigde Egyptenaren! zie vers 38) en de Egyptenaren (en de Hebreeërs die het lef niet hadden om dit teken te voeren!) anderzijds. Ook de mensen die God horen worden op deze wijze dus ‘geheiligd’ als volk van God: apart gezet om een nieuwe bestemming te krijgen achter God aan.
Er is momenteel nogal wat te doen om ‘tekens van religieuze overtuiging’ in het publieke domein (religieuze hoofdbedekking). Ook in ons laatste berichtenblad wordt daarover geschreven, vanuit het verlangen zichtbaar te maken dat er mensen zijn die liever ontwapenend dan verhard in Almere willen staan. Met knipoog (!) wordt gezegd dat zo’n Mennonitisch (Amish) kapje tenminste wel zichtbaar zou maken dat we deel uit maken van een groep die weerloos en graag ontwapenend in het leven staat, temidden van deze stad. ‘Vrouwen-onderdrukkend’ (?) middel wordt dan Ereteken met een demonstratieve functie. (Wat zou het mannelijk equivalent kunnen zijn, eigenlijk?)
Met zo’n kapje op lopen zou natuurlijk aanstoot geven, mensen zouden je voor gek verklaren, het zou misschien zelfs gevaarlijk zijn. Kortom, er is nog al wat lef voor nodig en je zou er een flinke drempel voor moeten nemen... Maar dat is gezien onze context wellicht erg in lijn met deze Exoduspassage...
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 25 maart
Psalm 135: 9 [Hij] zond tekenen en wonderen in jou midden, Egypte...
vs 20b wie vrezen de Ene, Zegent de Ene.
Kerkelijke gemeenschappen voelen zich in de marge. En ook voor de mensen die de kerk bezielen wordt het geloof meestal naar de marge gedrukt. In de dagelijkse gang door de tijd krijgt het van ‘de openbare ruimte’ geen plaats meer toebedeeld. Vers 9 roept een prikkelende vraag bij me op: Geloven we nog in een God die midden in het leven tekenen en wonderen kan doen? Midden in het publieke leven, het Centrum van de Macht, de wereld waar wij zijn?
Waarin verschilt een gelovig mens van een ongelovig mens? - Zij die weet heeft van de ontzagwekkendheid van God. Een God die groter is dan wij mensen kunnen denken. Hij die in God zijn meerdere kent. Zij die van God de kracht verwacht om heelheid te brengen daar waar het zo hard nodig is. Zij hebben de ‘Vreze des Heren’, zoals dat in oude geloofstaal gezegd werd.
In dat vrezen, zit iets van angst, maar het is een angst gewekt uit ontzag. Er zit iets in van ‘je meerdere (er)kennen’. Wat zegt jou het idee dat je door dit ‘Godsvrezen’ de ‘Heer’ kunt zegenen? Wat zou dat betekenen voor hoe je de dag beleeft?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 24 maart: Exodus 11:4
Statenvertaling vers 4: Verder zeide Mozes: Zo heeft de HEERE gezegd: Omtrent middernacht zal Ik
uitgaan door het midden van Egypte;
Naardense vertaling vers 4: Dan zegt Mozes: zo heeft gezegd de Ene: halverwege de nacht ben ik het die uittocht houdt door Egypte:
Nieuwe Bijbel Vertaling vers 4: Toen zei Mozes tegen de farao: ‘Dit zegt de HEER: Tegen middernacht zal ik rondgaan door Egypte,’
De eersteling is representant voor het geheel. Met de eerstelingen is de rest van het volk inbegrepen, God neemt een ‘pars pro toto’, in het proces van ont-schepping neemt hij nu ook de kroon weg, de mens.
Mozes, ooit een stamelend mannetje van een ontbonden volk dat nauwelijks wil luisteren, een onsamenhangende groep slaven, is nu representant van God, gerespecteerd en gevreesd onder de Egyptenaren. Dit is de laatste keer dat hij de farao te woord staat, echoot er door de hallen van het paleis. Aäron en Mozes hoeven niets meer te doen, geen stok te heffen of wat ook. Dit keer houdt God zonder tussenkomst van een middelaar oordeel over Egypte. God gaat voor zijn volk zelf dwars door het midden van Egypte (Statenvertaling nbg 51). Als een voorganger in de uittocht (Naardense vertaling)
Wat zegt het godsbeeld van een ‘God Die Je Voor Gaat’ je?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Dinsdag 23 maart: Exodus 10: 23 Drie dagen lang konden de mensen elkaar niet zien en kon niemand een stap verzetten
Dit is geen donker in de normale zin. Dit is een donker waar geen licht tegenop kan. Geen vuur helpt eraan. Dit is Hamsin, een donker als tijdens een woestijnstorm. Een donker dat bijna tastbaar is, dat actief het licht uit je ogen ontneemt.
Het verhaal doet me denken aan de scene uit de Narnai reeks, het laatste deel van de kinderfantasyboekenserie van C.S Lewis. In Het laatste gevecht vergaat het oude Narnia en komt er een hemels Narnia voor in de plaats, de oude zon en maan sterven.
Ook dit stukje Exodus doet denken aan een plaatselijke Apocalyps, een plaatselijk Einde van de Wereld. Het gaat om ont-schepping. God gunt alle mensen een goede aarde waar de zon opkomt en ondergaat, dat er kortom dag en nacht ritme is. Dat er dieren zijn en gewassen. Maar God de Schepper kan zijn schepping ook ontmantelen, naar Zijn wil. De wereld van Farao loopt ten einde. Het donker is een lik op stuk antwoord van God Adonai op Farao’s dreigement in naam van Re’ ‘De God van de Zon’, de Egyptische oppergod.
Nog een dreigement doet Farao, hij dreigt met de dood...
Kun je je een donkerte voorstellen, donkerder dan de nacht? Een donker zonder sterren of maan, zonder straatverlichting, hooguit wat vuur hier en daar. Een donker waar al je oriëntatiepunten zijn verdwenen, je geen ander kunt zien, geen stap kunt verzetten?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Maandag 22 maart: Exodus 10:10
Dan zegt hij tot hen:
moge de Ene evenzo bij u wezen
gelijk ik u en uw kroost heenzend;
ziet toch in
dat er kwaad op u loert
tegenover uw aanschijn!-
(Naardense Vertaling)
Eerst de hagel voor het grove werk, dan de sprinkhanen om het werk af te maken. De schepping wordt ont-schapen, het kruipend gedierte is de mens de baas geworden. Het land wordt totaal kaalgeslagen. Farao doet nu een bod vooraf, maar het is bij voorbaat onacceptabel: alleen de mannen mogen weg. Want farao weet wel waar het eigenlijk over gaat in deze onderhandelingen: niet om een tijdelijk verlof voor eredienst, maar om een vlucht. En eigenlijk willen ze dat geen van beiden: het zal geen vlucht zijn, want dan is het geen echte bevrijding. De Hebreeërs zullen gaan in waardigheid, niet als gevluchte slaven. Op dat punt is het bijna zover: zelfs de hovelingen zijn nu om, terwijl dat meestal de laatsten zullen zijn die hun heerser op andere gedachten proberen te brengen.
De Nieuwe Bijbel Vertaling is hier in vers 10 weinig behulpzaam. Farao zegt daar geen zegenspreuk, natuurlijk. Integendeel. En het is geen toeval dat de Oppergod van Egypte Re’ in het Hebreeuws vrijwel hetzelfde klinkt als ra’ah: Kwaad. Re’ loert tegenover God. Mozes en Aäron worden in een machteloos gebaar van woede bedreigd, zoals Farao zich door hen bedreigd voelt. Het lijkt wel een gevecht tussen twee profeten: die van Adonai en die van Re’.
Wat is jouw ervaring met ‘valse beloftes’ (vs 17)?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zondag 21 maart: Exodus 9:34 Toen de Farao zag dat de regen, de hagel en de donder voorbij waren, viel hij terug in zijn zondige houding
De hagel en bliksem hebben de Farao bang gemaakt en hij doet een bekentenis en belooft de Hebreeërs te laten gaan. Zodra de hagel ophoudt onderdrukt hij deze herinnering weer. Een bekentenis onder druk telt niet. Er is maar één manier om te weten of iemand geestelijk vorderingen maakt, of iemands berouw oprecht is, iemands nadering tot God oprecht: haal de ellende bij hem weg en zie wat er van de vroomheid overblijft. Pas in iemands ‘normale staat’ kun je zien hoe iemand is.
Ben je het daar wel mee eens? Wat zegt meer over ‘je ware aard’: hoe je reageert in extreme situaties of juist hoe je bent ‘over het gemiddelde’?
Psalm 24 zouden de woorden zijn die Mozes heeft gebeden voor de farao, zegt een traditie. Dat zou betekenen dat vers 29 een ‘samenvatting’ is...
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 20 maart: Exodus 9:13-26
Opnieuw ernstigere plaag. Wie niet luistert naar de waarschuwing komt om in de hagel. Het is geen ‘donderslag bij heldere hemel’. Het wordt duidelijk wie naar de waarschuwing luistert en wie denkt gewoon zijn eigen gang te kunnen blijven gaan...
Kun je je een waarschuwing herinneren waar je iets aan hebt gehad?
Of dat je zelf een waarschuwing gaf en dat die toen ook werd opgepikt door de ander?
Dit is overigens ook de Exoduspassage voor morgen, in de dienst...
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 19 maart: Exodus 9:11 De magiërs konden zich tegenover Mozes niet staande houden, want ook zij kregen ontstekingen, net als de andere Egyptenaren.
Nog weer een toeneming van de ernst van de plagen: het lichaam, de gezondheid van mensen wordt aangetast. De magiers verdwijnen van het bord. Aangetast door zweren zijn ze niet meer in staat te dienen voor heilige ceremonieen, ze hebben hun rituele reinheid verloren. Hebben er niets tegen kunnen doen, ze hebben definitief geen weerwoord gehad tegen Mozes.
Naar aanleiding van de lichamelijkheid van de plaag...
‘Je bent een lichaam’ zei iemand toen er naar haar gevoel al te veel scheiding was gemaakt tussen ziel (geest) en lichaam. ‘Het lichaam is als een ezel, soms moet je het een wortel voor houden soms moet je de stok gebruiken, om vooruit te komen’, zei Fransiscus zo ongeveer.
Hoe is momenteel (niet in het algemeen, maar nu) je ‘verhouding’ tot je eigen lichaam, welk beeld komt er dan bij je op? Is het een beeld van vertrouwen of van wantrouwen, van onzekerheid? Kun je God ook op een lichamelijke manier dienen? (meestal wordt Godsdienst gezien als een geestelijke zaak.)
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 18 maart: Exodus 9:1-7
Veepest kwam (net als nu, lijkt het!) vaker voor. Maar het laat er als ‘teken’ geen enkele onhelderheid over bestaan: het vee van de Hebreeërs blijft op miraculeuze wijze ongeschonden. De tijd is precies vastgesteld en vooraf aangekondigd, het is duidelijk welke God hierachter zit. De Zonnengod Hathor (afgebeeld als koe) en de vruchtbaarheidsgod Apis (afgebeeld als stier) worden te kijk gezet. Eqypte wordt nu niet alleen geplaagd door hinderlijke beesten, ze wordt dieper getroffen, namelijk in haar economie.
Vandaag was ik in het Joods Historisch museum en keek naar afbeeldingen van de tekenaar Eliyahu Sidi, kleurrijk en humorvol. (Een kleine, tijdelijk expositie met fragmenten uit zijn Haggadah, het boek voor de Seideravond, over Exodus.)
Waar wij misschien geneigd zijn de plagen met een zwaar en donker gevoel te lezen, laat hij de andere kant zien: de verwondering over de grote tekenen (wonderen) van God in de strijd met het Grote kwaad. Met heldere kleuren, als een stripverhaal, of verlucht handschrift en vooral: met veel humor.
Ook de hedendaagse seculiere filmcultuur kan zware tijden in de Strijd tegen het Kwaad afbeelden met het zwart witte van held versus schurk en regelmatig ook juist met humor. Denk bijvoorbeeld aan de Harry Potter films. Harry Potter strijdt met Voldemort en de film zit vol met de Engelse humor en vol verwijzingen naar oude symbolen uit religie- en literatuurgeschiedenis. Daar is de vertelling van deze plagenstrijd wellicht mee te vergelijken.
Heeft u zelf een voorbeeld van een film of een boek waar met humor en ironie de zware strijd met het Kwaad op draaglijke wijze wordt verbeeld? Kunt u de vergelijking zien met de wijze waarop over de ‘10 wonderen’ gesproken wordt, of gaat dat u toch echt te ver?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 17 maart: Exodus 8: 21 ‘Goed! ...maar’ 8:24: ‘Ik laat u gaan. ... Alleen...’
De onderhandelingen zijn begonnen. Meer nog dan bij de kikkers gaat het nu over en weer tussen de farao en Mozes. Alsof een een compromis te vinden is. Je mag de woestijn in met je volk, maar om ervan verzekerd te zijn dat jullie terugkomen mogen jullie niet te ver weg gaan. Het is misschien een test om bevestiging te zoeken van wat Farao natuurlijk al wel vermoedt: het gaat hen niet om offeren, dit slavenvolk wil vluchten. Mozes speelt het spel goed. Onze offers zijn een gruwel, aanstootgevend voor jullie. (Als dieren heilig zijn, zijn dierenoffers immers heiligschennis.) Het is het spel van de onderhandeling, meer niet. Zoals Farao speelt met Mozes, zo speelt Mozes met Farao. We weten allemaal dat er geen compromis is als God mensen bevrijden wil. Een beetje vrij maken bestaat niet voor God. Het gaat God om volledige bevrijding, een bevrijding die niet een vlucht is, maar een bevrijding in volle zin. Dat is Haar Belang en daar zal ze geen compromis in zoeken.
Een mens met een (deels?) verhard hart die geconfronteerd wordt met de roep tot volledige bevrijding door God zal geneigd zijn te gaan onderhandelen waar er niets te onderhandelen valt. Kun je een situatie herinneren waar je wist dat je je moest omkeren van iets wat niet (helemaal) goed voor je/jullie was, maar waarin je hebt proberen te onderhandelen, compromis hebt gezocht om het dan toch maar voor een stukje te kunnen laten zoals het was? (met God of met een ander mens?) (in verslaving, in een relatie, of...)
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Dinsdag 16 maart: Exodus 8:15 dan zeggen de tekenduiders van de Farao: ‘de vinger van God is dit!’ (Naardense Vertaling*)
We zijn pas bij de derde plaag, tergend langzaam gaan we ze van dag naar dag langs. Moet je je voorstellen: het stof der aarde worden muggen, of luizen (we weten het niet precies). Geen waarschuwing vooraf dit keer. Kikkers zijn irritant, ze kunnen kabaal maken. Kikkers overal lijkt me geen pretje. Maar muggen....! Wát een kwelling!
Je ziet langzaam iets verschuiven. De tovenaars van de koning kunnen het niet meer na-doen. Hier moet een ‘vinger’ van God achter zitten. Het is met andere woorden nog geen volledige bekentenis van de God in al zijn kracht: Het is nog geen God met Naam, die straks met sterke hand (3:20,14,31) Israël uitleidt. Ze willen nog niet erkennen welke god, het zou wat hen betreft best één van hun eigen goden kunnen zijn, die boos is. Een natuurramp veroorzaakt door één uit hun eigen pantheon.
Als je een stukje ‘belijdenis’ zou schrijven vandaag de dag, waar zie je dan ‘de hand van God’ in? In je eigen leven, of in het ‘leven in het algemeen’? Is dat (slechts) een ‘vinger’ of een hánd?
* evt online: http://www.naardensebijbel.nl/zoek.php
Met dank aan Göran Larsson Bound for Freedom, The book of Exodus in Jewish and Christian traditions, Massachusetts 1999
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Maandag 15 maart: Exodus 7:28
Wemelen zal de Stroom
van kikvorsen;
opklimmen zullen die
en binnenkomen in uw huis,
in de kamer waar uw bed staat...
De rivier waarin Hebreeuwse jongetjes zijn vermoord brengt een nieuwe plaag voort: een kikkerplaag. Heket was een godin die afgebeeld werd als een kikker. Het was de godin van de vroedvrouwen en zwangeren. De kikker die normaal heilig was, symbool voor geboorte en begin, wordt een plaag voor het volk.
Farao kon zijn rug keren naar de eerste plaag en in zijn paleis doen alsof het niet veel om het lijf had. Deze tweede plaag zoekt hem op in zijn huis, ja zelfs tot in zijn bed. Geen wonder dat hij nu toch echt wel gepikeerd raakt. Dat zijn tovenaars hetzelfde kunnen kan hem weinig troost bieden: het moet ophouden dat gekrioel! Hij die arrogant had gezegd, die God niet te kennen (5:2), noemt die God nu bij Zijn heilige naam (bij het tetragrammaton / Adonai) en doet de belofte die hoort bij het kennen van die naam: hij zal het volk laten gaan, zoals God zegt. Maar terwijl de dode kikkers nog stinken in het land draait hij zijn belofte terug, als een bekentenis gedaan onder druk. Zoals het vaak gaat: zolang alleen anderen last hebben van een plaag, zullen mensen op het pluche zich niet genoodzaakt zien er iets aan te doen, maar dat verandert als ze zelf geconfronteerd worden met de narigheid.
Bidsuggestie: Bidt voor het slagen van de inzamelingsactie van het voedselloket (19 en 20 maart) als leniging van de nood van de armsten in deze stad. (Armoedebestrijding staat niet altijd hoog op de agenda in de politiek.)
Suggestie ter reflectie: Wat is hetgene waarvan je momenteel/ recent ‘te veel van het goede hebt/had?’.
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zondag 14 maart: Exodus 7:23 hij keerde zich om en ging terug naar zijn paleis
De eerste plaag pakt Egypte in haar hart. De Nijl, de levensstroom, die zij misbruikte voor de genocide op Israëlische jongetjes, wordt tegen haar gekeerd. De schijn wordt ontmaskerd: Egypte is geen beschaafd land, maar gedrenkt met slavenbloed. De vruchtbaarheidsgoden (Osiris, Hapy, maar ook de scheppergod Re) worden belachelijk gemaakt. De God van Israël gaat over leven en dood, er is geen ander. Farao vindt zijn troost in zijn eigen magiërs, die het als een toverkunstje na kunnen doen. Vervolgens keert hij zijn land de rug toe, veilig in zijn paleis en wacht tot het ophoudt.
Reflectie: Waar keer jij je rug naar toe?
Suggestie: Ook nu keren mensen anderen de rug toe, om ze aan hun lot over te laten. Breng zo iemand voor de geest, uit je boosheid/verdriet daarover naar God toe, bid voor hen/hem/haar.
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 13 maart: Exodus 7:12b de staf van Aäron verslond alle andere staven...
Wie deze lezing in opmaat naar de 10 plagen ként denkt mischien seen it, been there, done that. Farao luistert niet, dat weet ik al, hup, op naar de tien plagen...!
Het is de zelfde houding misschien als die van de farao.
Want wie een stok ziet veranderen in een slang/draak en dan zijn schouders ophaalt, ‘nou het zal wel, anderen kunnen dat ook’, die is wel ver heen hoor! Die heeft al een aardig hartje van steen, denk ik dan. ‘Seen it, been there, done that’. Als die van mij dat óók kunnen, dan is het dus niks bijzonders. Het is de houding van de arrogante macht die ‘vanzelfsprekend’ zelfverzekerd is. Het is de houding die lijnrecht tegenover de verstandige (!) houding staat om open te staan voor het nieuwe, het wonderlijke. Voor de betekenis van het onverwachte. Open staan voor tekenen, dóóvragen als het niet helemaal dúidelijk is hoe stokken in slangen veranderen en hoe het kan dat de slang van Mozes die slang van je profeten kan verslinden. Dat niet willen vragen, niet willen weten. Vooral je onzekerheid daarover niet tot je door laten dringen, laat staan laten blijken aan anderen. Farao is het tegenbeeld van Mozes die het braambos van dichterbij wilde bezien toen het niet verteerde, met de juiste nieuwsgierigheid.
Als je hart van steen is bij iets ‘kleins’ (Is stok die slang wordt slechts klein?!), dan is je hart evenmin vermurwbaar als het wonder groot, groter groots wordt. Dan wordt het hard tegen hard. Desastreus. En God weet dat het zo zit bij Farao.
Kijk nog eens naar de afgelopen dag. Waar had je de houding van ‘seen it, been there...’ en waar had je meer een houding van nieuwsgierigheid en verwondering?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 12 maart: Psalm 105:34 Hij zei het en daar kwam de sprinkhaan ... (Naardense vertaling)
Exodus in samengevatte vorm. Dit is op psalm gezet om goed te kunnen repeteren, herhalen, inprenten.
Boodschap: Vergeet niet wie je bent: door de oppermachtige weg gered uit een volk dat zich Oppermachtig achtte.
God is beroemd geworden als de Schepper, maar hier worden de plagen neergezet als het kaalhalen van het stuk schepping dat Egypte heet. Het Egypte dat zich willens en wetens verzette tegen God, wordt kaal gestript. Volk door God weggehaald uit de ellende, vergeet niet wat Zij* voor je deed. Vergeet niet waartoe Ze je bevrijdde en vergeet niet hoe ontzagwekkend Zij kan zijn. Als ontzagwekkende God die je recht deed. Het is een God van liefde, maar niet alleen van liefde: de God van liefde is ook de God van recht.
Wie onverschillig blijft onder waarschuwingen van God en Haar profeten dreigt zichzelf daarmee dieper en dieper in de ont-schepping te laten afglijden, belangrijk om je in te prenten als je veilig in je nieuwe tempel dag in dag uit bidt en dat een routineuze gewoonte wordt...
- Het lijkt te gaan over een ‘God die je voor de leeuwen weg sleept’.
Ooit God op die manier meegemaakt? - Vergelijk de toon en inhoud van psalm 105 eens met die van psalm 106...
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 11 maart: Psalm 105:16b/17a
Elke broodstaf verbrak Hij / Maar voor hun aanschijn uit zond hij een man
Steeds meer mensen ontdekken de waarde van een levensboek. Dat is een boek waarin je, soms met hulp van anderen, probeert het verhaal van je leven weer te geven. Schrijvenderwijs ontdekken mensen nieuwe verbanden. Wijsheid achteraf. Als we zo meelezen in andermans verhaal, kan de toon ons hinderen. Het klopt allemaal. Is wijsheid achteraf nog zinvol?
Jozef, de geliefde zoon van Israël (Jacob), leert wijsheid aan de oudsten van Egypte. Zijn leven is voorbeeldig. Exemplarisch voor hoe God de wereld wil bereiken. In de hartstocht voor één volk vertelt God van zijn liefde voor alle volken. Geschiedenis waarin een hart klopt.
Naar Bijbelse Dagkalender 2010, Zoetermeer 2009.
In welk ‘hoofdstuk’ van je leven bevind je je momenteel? Of misschien nog wel preciezer: bij welke alinea in dat hoofdstuk?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 10 maart: Psalm 105: Beroem u op zijn heilige naam. Wees blij van hart, u die de HEER zoekt
Het is wel even een welkome afwisseling op Exodus, moet ik bekennen. Een psalm die met vreugde en verwondering begint.
In de doopsgezinde wereld en in onze gemeente houden we ons veel bezig met ‘praten over je geloof’ en dat vinden we meestal heel moeilijk. Kun je gedoofd vuur weer laten branden? Een kreet als ‘terug naar de bron’ verliest ook wel zo zijn frisheid. Want wat zijn die bronnen dan en wat moet je ermee? Maar de psalmist roept op de grote daden van God te gedenken. En zijn woorden stralen een inspirerend vertrouwen uit dat God niet ineens weg is. Wees blij van hart, jij die de Heer zoekt. Ongeschreven klinkt daar voor mij uit: Ja wees blij, want Hij laat niet af, Hij laat zich vinden, steeds opnieuw.
De psalmist gaat een rij af van wonderdaden aan Israël gedaan. De verbintenis die hij is aangegaan, de beloftes die hij deed, maar ook de omzwervingen worden genoemd. Israël en daarmee ook de God van Israël is er wereldberoemd door geworden. Gedenk de wonderen die hij heeft gedaan, de oordelen die hij heeft uitgesproken, dan moet ik denken aan Gods leiding die komt met staf én met stok (Psalm 23). Niet alleen met het fantastische laat God zich gelden. Hij is soms ook corrigerend. Als Mysterie is hij niet altijd te begrijpen, dat maakt zijn naam heilig...
Gedenk de wonderen die hij heeft gedaan, de oordelen die hij heeft uitgesproken. Ga nog eens de momenten in uw leven na, dat God u iets heeft gedaan en waar u, achteraf misschien, bewust werd van zijn aanwezigheid en grootsheid? Is dat iets om voor te zingen en musiceren? Doe dit dan. Zo niet, vertrouw het dan eens aan het papier toe, of aan ondergetekende....
Wat trok úw aandacht toen u deze psalm rustig doorlas?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Dinsdag 9 maart: Exodus 6:28-7:7
Dat zijn aangrijpende woorden: ‘Ik zal ervoor zorgen dat de farao hardnekkig weigert’. Er zit ook iets onverteerbaars in. Waar blijft de verantwoordelijkheid van mensen? Laat God farao willens en wetens zijn verderf tegemoet gaan?
We zullen het nooit helemaal kunnen ontrafelen. Toch kunnen we wel een paar dingen zeggen. Het gaat in het eerste deel van Exodus steeds om de ontmoeting tussen Mozes (liever: God die hem stuurt) en Farao (de representant van de anti-goddelijke machten). Hij was een gewaarschuwd man, geen willoos slachtoffer. Willens en wetens verzet hij zich.. Dat doet een mens nooit straffeloos. Er kan een moment komen waarop een mens niet meer los komt van de machten waaraan hij zich heeft overgegeven. De Eeuwige kan verharden wie zijn hart blijft toesluiten voor Gods stem. Ondanks verzet van de machten volvoert hij zijn plan. Een ontzagwekkend gebeuren!
Naar: bijbelse dagkalender 2010 Zoetermeer 2009, bij wijze van samenvatting van de gesprekken die we hierover reeds hebben gehad in de kring van onze gemeente...
Wat is vandaag de dag jouw farao? Wat is je grootste ‘strijd’ om te strijden? Is het een vorm van angst of bekneld zitten?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Maandag 8 maart: Exodus 6:16 Dit zijn de namen van de zonen van Levi...
Een lange lijst met namen, geslachten die komen en gaan, onder de hoede van God (zie ook Hebreeën 11). Weinig inspirerend misschien. Mozes, Aaron en ook Miriam kwamen in ieder geval van dezelfde oervader: Levi. De stam van priesters. Nu is ‘priester’ niet een rol die we in ons dagelijks leven belangrijk vinden (als protestanten). Je kunt er wellicht toch twee kanten mee op.
1 Anselm Grün en Linda Jarosh (boek: Königing und wilde Frau*) menen dat elke persoon ook wel een priesterlijke kant kan hebben, de kant die ‘oefent in de dienst aan God’. Je zou kunnen denken aan het vervullen van een rol in de liturgische dienst, maar ook in je eigen ‘geestelijke oefening thuis’ (gebed, stil zijn, het lezen van de bijbel, luisteren naar muziek enz.). Dan is het de vraag: Hoe staat het vandaag de dag met die kant van jou?
2 Ook Jezus is wel onze ‘hogepriester’ genoemd (Hebreeënbrief). Maar wat zegt dit over jouw eigen verhouding tot God, als je daar wat langer bij mijmert? Stoot het af of biedt het toch ook nieuw inzicht in wie God of Jezus voor je is?
* We gebruiken dit boek als basis voor onze ontmoetingsavonden ‘Vrouwen in de bijbel - spiegels voor nu?’ (eerstvolgende bijeenkomst 24 maart (is dus verplaatst!! Stond voorheen gepland op 25 maart)).
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zondag 7 maart: Exodus 6:9b maar ze hebben niet naar Mozes gehoord door te kort aan adem, door de harde slavendienst
De passages tussen de exodushoofdstukken 4 en zeg 7 worden niet vaak behandeld in leesroosters of bij liedschrijvers (kijk bijvoorbeeld het register van het Liedboek maar eens na).
Dat is eigenlijk gek. Er is in deze passages veel aandacht voor het lijden van de mensen. Daarbij stil staan is goed en gepast in de vastentijd. Met gebed (voorbede?) bijvoorbeeld.
Dus bijvoorbeeld met fragmenten uit een gebed van Huub Oosterhuis:
Eeuwige in uw verborgenheid,
gedenk uw woord van trouw
ons gegeven:
Dat Gij zult komen,
komen bevrijden.
Gedenk uw mensheid
in dit eindeloos heelal op zoek naar U.
Wij bidden
om kracht tot bezinning en aandacht:
van wat dichtbij gebeurt,
in onze buurt, in deze stad,
maar buiten ons gezichtsveld:
dat mensen verarmen,
dat hun leven verbitterd wordt door harde dienst.
Wij bidden
dat wij het visioen
van vrede en gerechtigheid
niet opgeven, ook al klinkt het onmogelijk
en tart het onze politieke inzichten.
Zie ons tussen slapen en waken,
wankelen, staan,
wel weten, niet kunnen,
niet durven, toch hopen.
Kom met uw scheppingswoord,
dat wij licht worden,
warmte, adem, lichaam,
tegen overal kilte, vervreemding.
Mocht het zo worden
dat mensen niet zwijgend ontwijkend weg-kijken
maar zien en zeggen:
ik luister, hier ben ik.
uit: levende die mij ziet.
Oosterhuis schreef ook het lied Ken je mij (eerder al genoemd in deze ‘vastenlogs’) Hier ben ik verwijst vermoed ik naar de talrijke plaatsen in het Oude Testament dat een mens antwoord geeft op het aangesproken worden door God. God: ‘Abraham!’ Antwoord ‘Hinee!’ (hebr.) Hier ben ik! vaak vertaald als ‘ja?!’. De mens is hier als antwoordend wezen, dat leeft in antwoord op God en in wézen, als spiegelbeeld van God, verantwoordelijk om om te zien naar andere mensen...
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 6 maart: Exodus 6:3 Mijn naam Heer heb ik niet aan hen bekend gemaakt.
Dat is gek eigenlijk. Er zijn toch diverse plekken waar God zich aan de voorvaderen van Mozes heeft laten zien, onder die naam, die zich niet laat uitspreken en met vier letters wordt aangegeven. Adonai, zeggen Joden op die plekken. ‘HEER’ zeggen Nederlandse vertalingen. Het lijkt alsof deze naam pas geopenbaard wordt aan Mozes, in Exodus 3, maar ook daarvóór wordt God al bij die onuitspreekbare naam genoemd. ‘Hij die zal zijn’/HEER/Adonai/JHWH.
Wat is dan nog het verschil, hier?
Laat God zich aan Mozes van een andere kant zien, dan hij deed bij Abraham of Jacob? Rabbijnen leggen het als volgt uit: Abraham leerde God kennen als de God die het volk talrijk maakt. God als ‘El Shadai’, De Almachtige. Maar als bevrijder en verlosser, dat is nieuw... Zó laat God zich pas zien aan Mozes...
Wat zijn de momenten dat met het veranderen van je leven, ook God zich van een opvallend andere kant liet zien? Dat het beeld van God veranderde? Was dit beeld rijker? Of juist niet? Wat zegt het beeld van God-de-Bevrijder jou?
Toegegeven: het rooster zoals dat verzonden is (en hier onder staat), is wat rommelig. 5 maart stond eigenlijk exodus 5:1-11 ingeroosterd, 6 maart ex 5:10-6:1....
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 5 maart: Exodus 6:22 Waarvoor eigenlijk hebt ge mij gezonden? (Naardense vertaling)
Mozes voelt zich in zijn hemd staan. God stuurt hem op pad met een boodschap die direct daarop flink inboet aan geloofwaardigheid. Leuk hoor die praatjes over de God van onze vaderen, wat hebben we eraan? Het bezorgt ons alleen nog maar méér ellende, roepen zijn volksgenoten hem boos toe. Zo gaat het wel vaker als je aan het begin staat van een grote veranderingsbeweging. Zeker als je iets wilt initiëren, als je je opstelt als leider. Je krijgt het niet gelijk zoals je het hebben wilt en ontmoet grote tegenstand.
Mozes staat alleen. De vertwijfeling heeft greep op Mozes gekregen. Vertwijfeling is tussen mensen vaak nogal besmettelijk... Het gevoel van: Dit heeft geen zin, het doet meer kwaad dan goed. Ik sta er helemaal alleen voor...En heeft er inderdaad alle schijn van.
Maar tussen de menselijke interpretatie van wat er gebeurt en dat wat God ondertussen - onzichtbaar nog - gaat beginnen, zit hier een groot verschil. Mozes deed Gods werk. En God heeft een onverwoestbaar vertrouwen in zijn eigen kunnen. Zelfs als Mozes zelf niet meer de zin ziet in waar hij voor gezonden is, blijft God gewoon dóórzetten. God houdt stug vol. En door de trouw en toewijding van God zal ook Mozes later de smaak weer te pakken krijgen...
Hoopvol, want geldt dit soms ook voor óns dagelijks geploeter?
Eigentijds Godsbeeld: God als coach?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 4 maart: Lucas 5:34 ‘U kunt toch niet verlangen dat de bruiloftsgasten vasten zolang de bruidegom bij hen is?’
Een vriendin die ik lang niet gezien heb komt bij me logeren. Het is heel bijzonder. Én het is vastentijd. Maar is het wel passend de wijn dicht te laten, terwijl het een feest is dat ze komt? Dit soort dillema’s kom je wel eens tegen tijdens het vasten. Zou de vastentijd onherstelbaar scheuren als ik haar ontvang met ‘feest?’
Wat denkt u? Hoe bent u van plan in soort gelijke omstandigheden om te gaan met de vastentijd?
Soms is het gepast om het vasten tijdelijk op te schorten of te beëindigen als een geliefd iemand bij je verblijft, vind ik...(op grond van vs 34) Ik heb er voor gekozen haar komst op gepaste wijze te waarderen, met wijn en roomijs. U mag reageren als u het daar stellig mee oneens bent, en ik zal mijn leven beteren als u me kunt overtuigen.
De jongerenbijbel van het NBV zegt bij deze passage: In de beeldspraak wordt eerst verteld dat het onmogelijk kan zijn om oud en nieuw te combineren. En dat volgt 5:39: als het oude je zit als gegoten, wat moet je dan met iets nieuws? Maar het gaat er wel blokkeren als God iets nieuws wil doen. Vind je dit herkenbaar?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 3 maart: Lucas 5:17-26
Twee bewegingen in de tekst. Die van de mannen die uit zorg een mens mee dragen en in vertrouwen naar Jezus toe komen. Een mens die kwetsbaar en afhankelijk is. En vanaf een andere kant de beweging van de achterdochtigen, die kwaad spreken over het heil wat Jezus deze kwetsbare man toezegt.
Jezus laat zich niet weerhouden door wat ‘de mensen’ zeggen. Natuurlijk stoort hij zich niet aan wat ‘hoort’. Sterker nog hij doet er een schepje bovenop. Hij weet wat er kan en gedaan moet worden. Hij vergeeft niet alleen de zonden (dat is nog slechts puur verbaal, ‘mooi gesproken’), maar toont hoe de beweging van trouw en vertrouwen leidt tot een onvoorstelbaar Nieuw Begin. Die kansloze man staat op en kan ten vólle leven.
Twee bewegingen in de tekst. Reageren vanuit bezorgdheid/vertrouwen, óf reageren vanuit wantrouwen en verontwaardiging. Wat wordt het vandaag?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Dinsdag 2 maart: Lucas 5:1-16 Heer als u het wilt bent u bij machte mij te reinigen.
Huidvraat staat in bijbelse genezingsverhalen vaak voor ‘onreinheid’, ofwel ‘zonde’, een afgescheiden zijn van de gemeenschap met anderen, een afgescheiden zijn van de gemeenschap met God. Er zit daardoor diepgaande verstoring in de relatie die je met God hebt.
Zondagavond was de film Spring, Summer, fall, winter...and Spring op televisie. Een Boeddhistische monnik leidt zijn leerling door het leven. De leerling verlaat hem, om een vrouw. Als de leerling terugkeert blijkt hij zijn vrouw uit wraak en jaloezie te hebben vermoord, omdat ze vreemd ging met een ander. Hij meldt zich bij zijn leermeester, bezoedeld met schuld en verteerd door woede en verdriet. De leermeester ziet hoe hij lijdt en tekent vele karaktertekens op zijn houten veranda. ‘Kerf deze allemaal uit en je zult vrede vinden voor je hart.’ Je ziet hoe de leerlingen woedend aan het karwei begint en inderdaad: de vrede vindt uiteindelijk zijn hart.
Ondertussen komt de politie hem ophalen. Hij moet zijn tijd uitzitten in de gevangenis en verdwijnt uit het zicht van zijn leermeester. Als de leerling terug keert, is de meester inmiddels overleden. De leerling heeft echter voldoende van hem meegekregen om zijn plaats in te nemen. Nu is het zijn beurt in eenzaamheid te wachten op mensen die zijn wijsheid nodig hebben.
De film liet zien dat er voor genezing van ‘onreinheid van de ziel’ iemand nodig is die een keerpunt biedt.
Of een ritueel. Of een tv programma dat een partner voor je zoekt als je uit de gevangenis komt (Zij gelooft in mij - ook zondag op de televisie). Maar daarna is het nog niet ‘klaar en af’. Daarna komt het langdurige proces van het verdere herstel. Daar is geen verkorte route voor. ‘Ga u aan de priester laten zien en breng een offer’ zegt Jezus. De man moet na het ‘genezingsmoment’ nog het hele, gebruikelijke parcours, met offer en wassingen afleggen dat de Thora gebiedt. Punt van ommekeer en het proces van herstel dat daar achteraan komt zijn dus allebei nodig eer iemand genezen kan.
Wij hebben niet meer van die wel omschreven vormen voor een dergelijk proces en moeten vaak zelf maar manieren zoeken om omkeer te markeren en om stap voor stap ‘onreinheid van de ziel’ te laten genezen. Het gaat niet alleen om dingen van ernstige schuld, zoals in de film. Het zijn de dingen die de pure schoonheid van het leven bezoedelen. Het kan dus ook gaan om ingrijpende ziekte, verwonding, maar ook relatieconflict. Het kan soms niet anders, het leven is niet altijd ‘schoon en netjes, keurig op orde’... maar wat kun je eronder lijden! Volhoudend gebed kan dan soms helpen. Als u het wilt, bent u bij machte mij te reinigen. Maar het vergt sowieso volharding en geduld. (Doperse gelassenheit?)
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Maandag 1 maart: Lucas 5: 12-16 Toen Simon Petrus dat zag, viel hij op zijn knieën voor Jezus neer en zei: ‘Ga weg van mij, Heer, want ik ben een zondig mens.’
Een merkwaardig gebed: Jezus, ga weg van mij!
Geconfronteerd met hoe royaal God in Jezus is (dat heet ‘genade’), wordt Petrus zich bewust van zijn eigen beperktheid, karigheid. Ik ben niet waardig genoeg met zo iemand samen te zijn!! Maar tegelijkertijd erkent hij de macht die zichtbaar is in Jezus...
Wat zegt het woord genade jou? Ooit iets ervaren van de overstelpende royaliteit van God?
Gezang 47:3 Liedboek der kerken
Christus die door de straten kwam
verheft zijn stem niet op de straat,
Hij spreekt ons hart aan, heden,
en wenkt ons met zich mede.
En lokt ook nog zoveel ons aan
tot wie zouden wij anders gaan?
Hij heeft en zal ons geven
alles, - het eeuwig leven.
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zondag 28 februari: Exodus 4:24-31
Dit is één van de meest weerbarstige passages, die misschien wel het moeilijkst te verklaren zijn. Het is vooral een vooruitwijzing naar het eerste Pesach, de nacht van de uittocht. Bloed moet vloeien en zichtbaar zijn als teken, als God Passeert. Bij het passeren moet God kunnen zien dat je bij hem hoort. Zo passeert God nu het gezin van Mozes en ziet dat de zoon van Mozes nog niet besneden is. Een zeer dreigende situatie. Hoort de zoon van Mozes bij Israël of niet?! Hoe kan het dat Mozes straks leider is van Israël maar heeft nagelaten zijn zoon te besnijden? Het is noodzakelijk één te worden met het volk dat Mozes zal leiden in Gods bevrijdingswerk...
En Sipora is degene die de situatie weer redt (zoals wel vaker de vrouwen cruciale rol spelen). Door haar zoon te besnijden is ook zij (een heidense) ‘dochter van Israel’ geworden, Israel als Gods bruid en God of Mozes (het is heel obscuur hier!) als de bruidegom. Ze krijgt haar zoon door het verlies hen terug, zoals ook God straks zijn eerstgeborene (=Israel) terug krijgt door verlies heen...
Het valt nog steeds niet mee, deze passage, wat kun je er mee, vraag ik me in verlegenheid af. Maar heeft geloven in God je wel eens een pijn bezorgd, iets van een ‘offer’? Of herken je daar níets in?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 27 februari: Exodus 4:13-23
Mozes kan niet goed uit zijn woorden komen. En hij wil niet alleen gaan. God verliest zijn geduld. Je hebt toch een broer?! Neem die dan maar mee. Het klinkt als een concessie die God zelf niet nodig had gevonden, want Wie heeft de mens en mond gegeven, maakt blinden ziende...(vs11)?? En is Aaron straks er niet de oorzaak van dat het volk afvallig een stier gaat aanbidden?
God is hier als een ouder die haar geduld heeft verloren bij het getreuzel en gemopper van het kind dat al te laat is voor school. God gaf al instructies bij de staf (vs 2vv) nu is het kort en bondig: Neem je staf mee, want daarmee moet je wonderen doen. Als een moeder die haar kind de mond snoert (als in: hier, vergeet je rugzak niet!).
(Let in vs 18 trouwens eens op de manier waarop hij zijn schoonvader op de hoogte brengt, dat is een wel erg beperkte weergave!)
Vraag ter overweging: Heb jij moeite dingen alleen te doen? Dingen die je eigenlijk (zelfstandig) zou moeten doen, maar waarbij je treuzelt? Welke angst of bezwaar zit daaronder? Wat zou een ingeroepen helper voor je betekenen? Wat zo het betekenen als je het toch zou aanpakken zonder iemand erbij om je te helpen?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 26 februari: Exodus 4:1-12 ‘Neemt u mij niet kwalijk, Heer, maar...’
Soms kan het heel goed zijn aan zorgvuldig zelfonderzoek te doen. Je pijnpunten en onzekerheden uitgebreid te onderzoeken op de angel. Mocht je die angel vinden, dan kun je daar immers iets aan dóen. Ondermijnende gedachten omzetten in meer opbouwende, bijvoorbeeld.
Maar dat is niet altijd zo. Het werkt soms veel beter om je te richten op degene die tegen je spreekt of wat de situatie van je verlangt. Omdat dat je soms uit je getob en passiviteit kan vlot trekken... Je leert immers ook (en misschien wel snéller) over jezelf door te doen.
God probeert Mozes duidelijk te maken wat van belang is en wat Hij van plan is, maar Mozes is niet in staat zich daarop te concentreren. In plaats daarvan zet hij zichzelf helemaal klem in allerlei gedachten over zichzelf, en dat zijn geen opbouwende gedachten. Tegenwerpingen moeten verhullen dat hij liever onder een steen wil zinken dan te beginnen met wat er van hem gevraagd wordt.
Vraag ter reflectie als je door de dag heen loopt: is dit een moment tot zelfonderzoek of tot actief worden? Waar richt ik nu mijn aandacht op: inkeer (van het type dat neigt naar passief piekeren) of naar buiten gericht, anticiperend op wat er aan kansen op je af komt?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 25 februari: Exodus 3:18 Je zult bij de oudsten gehoor vinden
De leider is eenzaam, wordt vaak gezegd. Het beeld dat we van Mozes vaak hebben is dat van een eenzame, ‘kleine’ man tegenover de Farao, met God als onzichtbare kracht in zijn rug. Maar wie goed leest ziet dat niet alleen God met Mozes mee zal gaan. God zegt immers ook, in de minder onopvallende verzen 16 en 18, dat Mozes gehoor zal vinden bij de oudsten van Israël. ‘en dan moet je samen met hen naar de koning van Egypte gaan’.
God laat zijn dienaar Mozes niet op rotsen ploegen, hij zal mensen vinden die zullen herkennen wat hij moet proberen over te brengen...
Welke mensen ken je waarvan je weet dat ze ‘wijs’ zijn? Hoe verhoud je je tot die mensen? Ga je nog wel eens met ze in gesprek? En hoe laat je je door hen adviseren? In hoeverre kun je met hen je eigen visie bespreken? In hoeverre neem je hun visie blindelings, ‘in vertrouwen’, over?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 24 februari: Exodus 3:4 b:
God roept tot hem uit het midden van de Sinaïdoorn en zegt: Mozes!, Mozes!, en die zegt: hier ben ik!
Zoals de Naardense Vertaling dit vers vertaalt, ontroert me moet ik zeggen. Je hebt daar al de God van Abraham, Jacob en Isaak, de Grote God van de Schepping en van de geschiedenis, die naar zijn volk omkijkt. Jaren gaan voorbij en God ziet het, en zijn hart krimpt bij het horen van hun hulpgeroep. Kon hij maar, op een of andere manier....
Gezocht Bevrijder m/v. Profiel: nieuwsgierigheid, meer niet.
Nou ja, herderservaring en/of woestijnervaring is een pré.
Dan zegt Mozes:
nu móet ik van mijn weg afwijken,-
ik ga het zien, dit grootse gezicht:
wáárom verbrandt hij niet, de Sinaïdoorn?
Dan ziet de Ene
dat hij van zijn weg is afgeweken
om het te zien;
God roept tot hem
uit het midden van de Sinaïdoorn
en zegt: Mozes!, Mozes!,
en die zegt: hier ben ik!
Het is net alsof God in spanning zat of Mozes het wel zou zien, of hij nieuwsgierig genoeg was om erop af te komen, of Gods roepen kortom wel zou worden gehoord!
Voor mij klinkt daaruit een wederkerigheid tussen God en mens: we kunnen als mensen verlangen naar een grotere nabijheid van God, maar wie weet is dat wel wederzijds. Dat God ook ons zoekt, en dat h/Zij naar manieren zoekt om van zich te laten zien en horen, om gevonden te worden....
Huub Oosterhuis schreef de volgende tekst:
(gezongen door zijn dochter Trijntje, dat kan je opzoeken op YouTube)
Ogen die door de zon heen kijken
Zoekend naar de plek waar ik woon
Ben jij beeldspraak voor iemand
die aardig is, of onmetelijk ver,
die niet staat en niet valt
en niet voelt als ik,
niet koud en hooghartig
Ken je mij? Wie ken je dan?
Weet jij mij beter dan ik?
Ken je mij? Wie ben ik dan?
Weet jij mij beter dan ik?
Hier is de plek waar ik woon
Een stoel op het water,
Een raam waarlangs het opklarend weer
Of het vallende duister voorbij vaart
Heb je geroepen? Hier ben ik
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Dinsdag 23 februari: Lucas 4: ‘Zwijg en ga uit hem weg!’
We hebben als weldenkende mensen niet veel met demonen, zou je zeggen. Maar angsten die ons in de weg staan kunnen wel degelijk demonisch uitpakken. En ook breder dan de individuele psyche lijkt het soms wel alsof er iets kwaads aan de hand is dat boven individuen uitstijgt. Vijandigheden, kleinzieligheid, egocentrisme, wat houdt het allemaal wel niet in de greep! Verhoudingen bevriezen, ijzigheid heerst, creatief handelen wordt onmogelijk gemaakt.
Maar de macht van dit soort ‘kwaad’ kan niet het laatste woord hebben. Zolang de ‘heilige van God’ nog binnen de muren verkondigt, gebeurt er nog niet zoveel, maar dan herkennen de demonen in Hem hun meerdere. Ze scheppen nog wel een hoop bombarie en herrie, en doen pogingen om de man in de greep te houden. Ze ruimen uiteindelijk het veld. Gods tegenkracht wordt zichtbaar waar hij met kracht verkondigd wordt en spreekt.
Waartegen zou jij willen dat Jezus zei: Zwijg en ga (uit hem/haar/mij) weg?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Maandag 22 februari: Lucas 4: Hij is toch de zoon van Jozef??
In de film As it is in heaven komt een beroemde concertdirigent terug in zijn geboortedorp. Ze kennen hem niet terug, ze kennen hem alleen als de beroemde dirigent. Hij wordt al snel gevraagd het kerkkoortje te leiden. Hij opent de harten van de leden van het koor, ze leven op aan de muziek. Zo brengt de komst van de man meer te weeg dan alleen een verbetering van de muzikale talenten van dit dorpskoor. Maar zijn methoden ogen verdacht voor mensen die er van de buitenkant jaloers naar kijken. Er klopt iets niet, hij is heeft vast iets slechts voor ogen...
Is het jaloezie waardoor de dorpsbewoners in Nazaret sceptisch reageren op de komst van Jezus? Of bitter geworden wanhoop? Het lukt hen niet hun afwijzende gedachten terzijde te schuiven. Ze blijven veilig aan de buitenkant en begeven zich niet in een oprechte ontmoeting.
Wie zich blind staart op iemands afkomst, kan of wil niet zien hoe iemand op dit moment zelf is. Daarmee gaan soms onopgemerkt kansen voorbij om op te bloeien, of iets te laten opbloeien dat mooi is. Gods Geest kan daar maar moeilijk haar werk doen...
Is het jou ook wel eens gebeurd dat je dit overkwam? Is het iets dat je nu gebeurt? In je kijken naar anderen of naar jezelf? Kun je Jezus - desondanks - welkom heten om zijn werk te doen, als profeet en genezer in deze situatie(s), of in je leven?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zondag 21 februari: Lucas 4:6 De duivel zei tegen hem: ‘Ik geef u de macht over dat alles en ook de roem die ermee gepaard gaat... als u in aanbidding voor mij neervalt, zal dat allemaal van u zijn.’
Wie eenmaal besluit naar God te te willen groeien, wordt waarschijnlijk wel ‘verzocht’ van die gekozen route af te wijken. Als je wacht op Gods leiding, bijvoorbeeld bij grote wendingen in je leven, wordt je nog al eens verzocht om vroegtijdig eigenhandig je besluit te nemen, los van God. Wachten op Gods eigen manier en Zíjn Zinnigheid kan namelijk nogal moeizaam gaan, vaak. De verzoeking is om een snellere, makkelijkere route te kiezen.
De volkswijsheid zegt dat eerlijkheid het langst duurt. In hoeverre klopt deze wijsheid, als je kijkt naar jouw eigen geschiedenis? Kan het cliché gerelativeerd worden wat jou betreft? Of is het toch (deels?) waarheid gebleken? Welke herinneringen komen bij jou op als je hieraan denkt? Kan je God uitnodigen met je mee te kijken naar die herinneringen, met ‘een genadig oog’? Wat zegt dat/Hij jou dan?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Zaterdag 20 februari: Jesaja 6:1-13 Heilig, heilig, heilig is de Heer van de hemelse machten
God heeft vele kanten. De vriendelijke ‘Vader’ is populair. De welwillende, toegeeflijke God. Maar in hoeverre heb je iets met de Heer van de hemelse machten? Engelen, verheven troon: dit gaat toch vooral om de ontzagwekkende God. Heer over de Schepping, sterker nog, de hele Kosmos komt in beeld.
Deze God is geen lieverdje, mysterieus ons verstand te boven, zelfs vaak de waarneming te boven. Deze God wenst dat wij heiliger gaan leven, trouw, gewijd aan God... Toch vraagt God: ‘Wie moet ik sturen? Wie zal voor ons gaan?’ Wie zich dit ontzag herinnert hoort zichzelf misschien zeggen: ’Hier ben ik, zend mij!’
Heb jij wel eens in ontzag stil gestaan bij deze kant van God? Ben je wel eens perplex geweest bij iets dat volgens jouw vermoeden iets met God te maken had, welhaast ‘moest’ hebben? Wat voor herinnering heb je daar aan?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Vrijdag 19 februari: Psalm 51: Een gebroken en verbrijzeld hart, zult u, God niet verachten
Niemand wil een gebroken hart. Maar het gebeurt soms. Misschien overkomt het iedereen wel, en misschien zelfs wel meer dan eens. Wie zijn schuld is dat? De schuld van een ander? Of van je zelf, uit eigen naïviteit of onbezonnenheid? Soms is het niet makkelijk ergens de schuld neer te leggen.
In Psalm 51 legt de psalmist het bij God neer. God heeft hem gebroken (vs 10). Gek, maar het klinkt niet beschuldigend. Hij bidt om de vreugde van vroeger en om hernieuwde kracht van geest. Maar het is een gebed van overgave, meer dan van berusting, als hij bidt. De dichter legt zichzelf voor God neer, met zijn verdriet, geschiedenis, vermoeidheid en restjes kracht.
Zijn geest is gebroken, zegt hij. Maar het stemt hem niet tot wanhoop, hij zet zich niet vast in verbittering. ‘Het offer voor God is een gebroken geest. Een gebroken en verbrijzeld hart, zult u, God niet verachten.’ (vs 19)
Van het Schotse eiland van Iona heb ik een steen gepakt van het strand, van Collumbusbay. Een forse, ronde steen, met diepe groeven. Een gegroefde ziel kan desalniettemin sterk zijn. Getekend door het leven, maar sterk. Wijzer geworden (vs 8).
Bono zong met zijn U2 een moderne versie van psalm 51.
Take these shoes
Click clacking down some dead end street
Take these shoes
And make them fit
Take this shirt
Polyester white trash made in nowhere
Take this shirt
And make it clean, clean
Take this soul
Stranded in some skin and bones
Take this soul
And make it sing
YaWeH, YaWeH
Always pain before a child is born
YaWeH, YaWeH
Still I'm waiting for the dawn
Still Waiting for the dawn, the sun is coming up
This love is like a drop in the ocean
This love is like a drop in the ocean
YaWeH, YaWeH
Always pain before a child is born
YaWeH, YaWeH
Why the dark before the dawn
Take this heart
Take this heart
Take this heart and make it break
Fragmenten van Yahweh cd: How to dismantle an atomic bomb, U2
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Donderdag 18 februari: Psalm 51:1-11 U leert mij wijsheid diep in het hart.
Dit is in de traditie de boetepsalm die David zou hebben gedicht in de periode dat hij boete deed en vastte (2 Sam.12:16). Vrijzinnig als ze zijn, hebben Doopsgezinden het vaak moeilijk met ‘zware’ woorden als zonde en ‘boete doen’. En het idee dat God je schuld zou kunnen wegnemen (vers 9 en 11) stuit eveneens vaak tegen de borst: ‘zo makkelijk zou dat niet moeten gaan, als je iets flink verkeerd hebt gedaan!‘
Sinds een paar maanden ben ik bezig me te verdiepen in het Ignatiaanse gebed van onderscheiding. Een gebed om dagelijks de dag nog eens door te nemen, stap voor stap.
Eerst te danken, dan te vragen om hulp, dan te zien waar het mis ging of waar het beter had gekund. Het is een gelegenheid om vergeving te vragen voor kansen die je liet liggen of miskleumen die je hebt gemaakt.
De volgende stap is vooruit zien naar de volgende dag. Je kunt dan gelijk voornemens maken om een volgende gelegenheid ánders te reageren in een vergelijkbare situatie.
In deze vorm van gebed neem je serieus wat je hebt gedaan en beter had willen doen, zonder dat je vast blijft zitten in een zwaar gemoed. Je leert je beperkingen en vergissingen kennen (vers 5) en bent bewuster bezig soortgelijke potentiele struikelplekken anders te gaan benaderen. God is daarbij de liefdevolle wijze God, die je laat zien wat je deed, je vergeeft en alternatieve mogelijkheden opent voor de toekomst.
Het is een vorm die aansluit bij de gewoonte die meer mensen wel hebben om 's avonds nog even te bidden over de dag. Het is er misschien verdere uitwerking van die zinnig is?
Reacties? Predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Naar leesrooster
Woensdag 17 februari: Wat vasten doen kan - en wat niet...
Vandaag mijn laatste boek gekocht, tot aan Pasen koop ik geen boeken meer. En uit eten ga ik ook niet en m’n leven zal versoberen, naarmate de weken vorderen (D.V.). Want voor mij is dit geen tijd om te kopen ‘omdat dat simpelweg kan’. Het is tijd voor leegworden en zoeken naar stilte. Tijd om je af te keren van het triviale, verkeerde, of het ongezonde. En om je toe te keren naar het werkelijke belangrijke, het waarachtige, ‘naar God’ (?).
Sinds vorig jaar weet ik wat vasten doen kan, je heiligt de tijd en door verandering van je instelling of gedrag. Dat gaat verder dan je van te voren met je hoofd kunt doen. Je lijf gaat er in mee doen en ook je doen, dat vaak zo beredeneerd niet is. Dat maakt het een tijd anders dan gewoon, gewijd aan... (waaraan?)
Ook Joël weet wat vasten doen kan. Wat hij voorzegt, is niet mis. Gods toorn is als een naderende bosbrand aan de rand van de stad. Zo was dat ook, toen de Assyriërs kwamen en Babyloniërs, als een verwoestende brand over de stad.
Vasten en inkeer kan echter zelfs God tot inkeer brengen, want hij wil geen verwoesting, hij wil mensen die oprecht zijn en trouw. Vasten is geen magisch middel, de mens kan God met zijn vasten nergens toe dwingen (zie David in 2 Samuël 12:16vv). Maar op de intentie die eronder steekt - het ingekeerde hart - kan God wel besluiten ‘zijn gewicht te verplaatsen naar het andere been’, als het ware. Ook God kan tot inkeer komen en omkeren naar hernieuwde liefde voor zijn mensen (zie oa de koning van Nineve, in het boek Jona 3:6-12...).
Hoe ziet u de komende vastenperiode voor zich? Uw reacties zijn welkom op predikant@dgalmere.nl.
Naar begin weblog
Leesrooster
Naar weblog
Naar begin leesrooster
Enkele suggesties bij het leesrooster:
Maak het bijbellezen tot een discipline: hecht deze - nieuwe? - gewoonte aan een vaste tijd, of hecht het moment van ‘bijbel-en’ aan een dagelijkse gewoonte die u al ‘vast’ heeft, zoals ‘voor/na het ontbijt’ of: ‘rond het middaguur, voor de lunch’ of ‘voor het slapen’.
Ga met de lezingen om als een kans om Gods stem te ontmoeten. Vraag God in gebed of Z/Hij u wil leiden bij het lezen.
Lees tot iets u raakt of prikkelt. Het gaat er niet om de tekst van de dag ‘af te maken’. Stop daar waar u zich op de één of andere manier aangesproken voelt. Dit kán soms betekenen dat u gelijk al bij het eerste woord blijft.
Wat zegt dit woord of dit vers u? Lees het een paar keer, ‘proef’ het in alle rust totdat helder wordt wat dit u wil zeggen. Is er iets dat u hier leert over God of uzelf? Is er iets dat u zou moeten toepassen?
Houd om het écht te laten bezinken een dagboek bij over wat u raakte en schrijf op waarom. Wat heeft u ontdekt? Met welke bijbelwoorden gaat u vandaag op weg? (Misschien kan u deze zelfs op een klein kaartje bij u dragen.)
Naar leesrooster
